Prof. Dr. Nevzat Tarhan: "Piyango çıkacak duygusu çıkmış kadar zevk yaşatıyor!"

Milli Piyango’nun 60 milyon TL’lik 2017 yılbaşı büyük ikramiyesi hayalleri süslüyor. İnsan beyninde ödül ve cezayı en çok harekete geçiren şeyin beklenmeyen ödüller olduğuna dikkat çeken Psikiyatrist Prof. Dr. Nevzat Tarhan, ödül çıkmasa bile çıkma ihtimalinin kişiyi geçici de olsa mutlu ettiğini belirtiyor.

Üsküdar Üniversitesi Rektörü, Psikiyatr Prof. Dr. Nevzat Tarhan, şans oyunlarına yönelik merakımızın beynimizdeki ödül ve ceza sisteminin çalışmasıyla yakın ilişkili olduğunu söyledi.
“İnsan beyninde ödül ve cezayı en çok harekete geçiren şey beklenmeyen ödüllerdir” diyen Prof. Dr. Nevzat Tarhan, şu değerlendirmelerde bulundu:

Para haz duygusuna veriliyor!

“Öyle ki beklenmeyen ödüllerin gelmesi kişiye müthiş keyif veriyor. Bunu beklemek de aynı zevki veriyor. Çıkmasa dahi çıkacak ihtimali kişiyi geçici de olsa mutlu ediyor. Para bilete değil haz duygusuna veriliyor. Bir bakıma kumarın nörobiyolojisi olarak bilinen bir mekanizma bu...

Çıkacak duygusu çıkmış zevkini yaşatıyor

Bir şey çok arzulandığında o kişide realite körlüğü oluşuyor. Kişi çıkmama ihtimalini görmüyor ve çıkma ihtimaline odaklanıyor. Çıkacağına inanıyor. Yapılan araştırmalar gösterdi ki bir kişi yemek yemeyi seyreder ve hayal ederse, beynin yemek yerken aktif hale gelen bölgesi çalışıyor ve kişiye aynı zevki veriyor. Piyango biletleri de öyle. Çıkacak duygusuyla kişi çıkmış zevkini yaşayabiliyor.”

Beyin yanıltılıyor!

Bu durumu en iyi tiyatrocuların bildiğini belirten Prof. Dr. Tarhan, “Tiyatrocu yaşadığı rolü hissederse onu en iyi şekilde yansıtır. Tiyatroda, oyun eğitiminde bu uygulanıyor. Rolle ilgili duygu çalışması yapılıyor. Piyangoda da benzer durum oluşuyor, para çıkmış gibi bir haz veriyor, bu lezzet ise kişide bağımlılık yapıyor. Beyne bir bakıma rüşvet veriyor kişi, beyni yanıltıyor. Kişi negatif duygularını gidermek için bu girişimde bulunuyor. Gerçek hayatta başaramadığını hayaliyle yapıyor, kendini avutuyor. Avutma psikolojisi gerçeklerden kaçma psikolojisi bir anlamda. Emek ve çile yolundan ziyade kişi kolaycılığı seçiyor, bu insanın doğasında olan bir durum” dedi.
 
Çok para travmaya neden oluyor!

Prof. Dr. Tarhan, “Şans oyunlarında ikramiye kazananları konu alan araştırmalar var. Gözlemlerde kişilerin kurulu düzenlerinin bozulduğu, yaşamlarının kötüye gittiği ve evliliklerinin bozulduğu ortaya çıktı. Öyle ki eski günleri arar hale geldikleri gözlemlendi. Bu parayı sağlıklı yatırıma dönüştürebilen çok az. Bir anlamda kişi çok parayla travma yaşıyor. Zihinsel ve duygusal olarak parayı kullanamadığı için ruhsal sorunlar yaşıyor. Zamana bıraktığı ve yaşayamadığı birçok hazzı bir anda yaşamaya kalkıyor, böylece de kişinin zevk ve ödül dinamiği bozuluyor” diye konuştu.